Ο ΚΩΔΙΚΑΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Η ΠΡΩΤΟΠΟΡΟΣ ΤΖΕΝΙΦΕΡ ΝΤΟΥΝΤΝΑ (ΝΟΜΠΕΛ ΧΗΜΕΙΑΣ 2020) ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗ

Όταν η Τζένιφερ Ντάουντνα πήγαινε στην έκτη τάξη, γύρισε μια μέρα στο σπίτι κι ανακάλυψε ότι ο πατέρας της είχε αφήσει πάνω στο κρεβάτι της το βιβλίο του Τζέιμς Γουάτσον Η διπλή έλικα. Νόμισε πως ήταν μια από τις αστυνομικές ιστορίες που τόσο της άρεσαν. Όταν το διάβασε, ανακάλυψε ότι κατά κάποιον τρόπο είχε δίκιο. Καθώς καταβρόχθιζε τις σελίδες, τη συνάρπασε ο έντονος ανταγωνισμός κατά την αναζήτηση του κώδικα της ζωής. Κι ας έλεγε ο σχολικός της σύμβουλος ότι τα κορίτσια δεν γίνονται επιστήμονες, αποφάσισε πως αυτή θα γινόταν. Ωθούμενη από το πάθος της να κατανοήσει πώς λειτουργεί η φύση, βοήθησε να πραγματοποιηθεί η πιο σημαντική πρόοδος στη βιολογία, μετά την ανακάλυψη της δομής του DNA από τον Γουάτσον. Μαζί με τους συνεργάτες της έκανε μια εφεύρεση που θα άλλαζε την ανθρωπότητα – το CRISPR. Ένα εύχρηστο εργαλείο ικανό να τροποποιήσει το DNA. To CRISPR άνοιξε έναν θαυμαστό καινούριο κόσμο ιατρικών θαυμάτων, αλλά έθεσε και πολλά ηθικά διλήμματα.

Η ανάπτυξη του CRISPR, με πιο πρόσφατη εφαρμογή την ταχύτατη δημιουργία εμβολίων για τον κορονοϊό, θα επισπεύσει τη μετάβασή μας στην επόμενη μεγάλη επανάσταση. Ο περασμένος μισός αιώνας ήταν μια ψηφιακή εποχή βασισμένη στους μικροεπεξεργαστές, τους υπολογιστές και το διαδίκτυο. Τώρα εισερχόμαστε σε μια επανάσταση στις επιστήμες της ζωής, η οποία γεννά μια σειρά από ηθικά ερωτήματα.

Θα έπρεπε να χρησιμοποιήσουμε τις νέες μας δυνάμεις στο «χακάρισμα» της εξέλιξης, για να γίνουμε λιγότερο ευπρόσβλητοι στους ιούς; Τι υπέροχο δώρο θα ήταν αυτό! Και για την πρόληψη της κατάθλιψης; Θα έπρεπε να επιτρέπουμε στους γονείς, εάν έχουν την οικονομική δυνατότητα, να βελτιώνουν το ύψος, τους μυς ή τον δείκτη νοημοσύνης των παιδιών τους;

Αφού βοήθησε στην εφεύρεση του CRISPR, η Τζένιφερ Ντάουντνα πρωτοστάτησε στην ενασχόληση με τούτα τα ηθικά ζητήματα και, με τη συνεργάτιδά της, την Εμανουέλ Σαρπεντιέ, τιμήθηκε με το Βραβείο Νόμπελ το 2020.

Η ιστορία της μοιάζει με «συναρπαστικό αστυνομικό μυθιστόρημα» (Oprah Daily) που πρα